(August 2, 2010 - Script na sinulat ni Alih Anso para sa programang “Buhay –buhay sa DXUP” (7:00-8:00 A.M) sa segment na “Nakaka”. Host –lenyrose Bajar Sunio)

Lenyrose: “Ang Maynila ay madalas pinatutunguhan ng ating mga mamayan, ang pagpunta roon ay maaaring sumakay ng barko o eroplano at pwede ring by-land o sa kalupaan. Sa kalupaan at dagat ay sadyang matagal ang biyahe, tatlo hanggang apat na araw, ngunit sa eroplano ay mahigit isang oras lamang. Kaya Marami-rami na rin sa ating mga mamayan ang sumasakay ng eroplano, ngunit marami pa rin ang dapat malaman, dahil sa pagbabago ng teknolohiya, ay maaring di magkapareho ang noon at ngayon, sa mga wala pang karanasan, at sa may  karanasan na……..(PLAY-LAUGHING).. samahan mo kami kaibigan sa sa pagsakay sa eroplano     sa ating segment na nakaka…kasama si Kaka Ali..”

(Play- Intro-Nakaka)

Kaka Alih: Ang ilan sa headline na balita itong Linggo ay: “Nagkaaberya ang operasyon ng Philippine Airlines (PAL) nitong Sabado matapos hindi sumipot sa trabaho ang ilan nilang piloto. Dahil sa kakulangan ng piloto, sinabi ni Jonathan Gesmundo, tagapagsalita ng PAL, na 11 biyahe ang kinansela.”.

Sana wala tayong mga kababayan na taga Ui naapektuhan ng nasabing pagkaatala sa biyahe… anyway don’t worry..  iyan an gating  pag-uusapan sa ating segment na nakaka..   pasahero ng eroplano, hindi lamang ng PAL o Cebu Pacific kundi lahat ng eroplano namamasaherong eroplano.

Tama ka kasamang Leny , ang Metro Manila ay madalas pinatutunguhan ng ating mga mamayan, pumupunta sis a Maynila dahil sa nandoon ang capitolyo ng Pilipinas, sa Maynila ang Malacanang o  opisina ng Presidente. Madalas din doon ginaganap ang mga seminar/workshop n gating mga official o NGO sa Mayniala.   Ang iba ay para   mag-abroad o maghanap ng trabaho  sa ibang bansa o sa Maynila lamang, ang iba naman ay sumasalubong ng mahal sa  buhay na di na matiis ang hindi kaagad masilayan ang kanyang Mrs o Mr na nawala sa kanya ng ilang taon, kaya hindi na makapanghintay, kaya hayun sumusundo daw.. sa kanyang mahal sa Maynila.. para…(PLAY-LAUGHING)..Never mind, huwag na nating pag-usapan kong bakit sumusundo pa sa Maynila at hindi na lang maghintay dito sa Cotabato…

Ang pagpunta sa Maynila  ay maaaring sumakay ka ng barko o eroplano at pwede ring by-land o sa kalupaan. Sa kalupaan at dagat ay sadyang matagal ang biyahe, tatlo hanggang apat na araw ang biyahe, ngunit sa eroplano ay mahigit isang oras lamang. Kaya Marami-rami na rin sa ating mga mamayan ang sumasakay ng eroplano, ngunit marami pa rin ang dapat malaman, dahil sa pagbabago ng teknolohiya, ay maaring di magkapareho ang noon at ngayon ang mga patakaran ng mga eroplano.

Kong sasakay ka ng eroplano o airplane going to Manila, pwede kang dumaan sa Awang o Cotabato airport, sa Davao o sa General Santos City, ngunit kong dito ka galing ng Upi ang mainam dito ka na sumasakay sa Cotabato Airport natin diyan sa Awang.

Ang pagkuha ng ticket ay sa Cotabato City o sa airport mismo, ang pamasahe ay mula dalawang libo hanggang mahigit apat na libo, depende sa promo ng kumpanya.  Maigi  kong isang buwan pa o mahigit isang buwan ay may ticket ka na bakit? Mura ang pamasahe, dahil halos lahat ng kumpanya may mga promo.

Dalawa ang kumpanyang bumibiyahe araw-araw sa Cotabato- Manila fligt, ang Cebu Pacific na umaalis ng tanghali, at ang PAL o Philippine Airlines ay alas dos naman ang alis mula sa Awang.   Mahigit isang oras lamang ang biyahe.

Magkaiba na ang ticket noon at ngayon, dahil ngayon ay electronics na, o sa madaling explanation.. ay parang katulad ng pagload ng inyong celpon… pwede kang mabilhan ng ticket kahit saan ka sa  panig ng mundo, ang sigoraduhin mo lang may outlet ang kumpanya ng eroplano.. at pwedeng email o sms o text lamang sa inyo ang inyong reference number. Paalaala lamang, siguraduhing tama o match ang complete name o pangalan ng nakarehistro sa ticket ninyo sa inyong valid ID. Halimbawa ng valid ID ay passport, driver license. Professional ID, office ID at iba pa.. sedula ay hindi valid.

Dapat isa o dalawang oras bago lumipad ang sinasakyan mong eroplano ay na-check in na ang inyong ticket, pwedeng ibang tao ang mag-check in sa inyo, provided na dala niya ang inyong valid ID. At kong ang biyahe ay sa ibang bansa, sa Ninoy Aquino International Airport, Tatlong oras bago ang lipasd ng eroplano ay nakacheck-in ka na. Paalaala, 45 minutes ang cut-off time ang regular na alam  ko…  pag di ka nakacheck sa tamang oras tiyak di ka na makakasakay.. mararanasan mo na ang naranasan ni Kaka Ali.

Lenyrose: “Bakit kaka anong inyong karanasan o experience? (LAUGHING)

Kaka Ali: Naiwan ako ng aking flight o eroplanong sasakyan ko.

 Ok tuloy natin ang pag-check in, dapat  isabay na rin ang inyong bagahe o karga sa pag-check-in dahil tinitimbang ito.. ang bagaheng i-check in ay hindi dapat hihigit sa  pitong kilo ang timbang na hand-carry o yaong madadala mo, at sa baggage o karga ay   hindi dapat lalagpas ng dalawampung kilo.. dahil bawat excess o sobrang isang kilo ay magbabayad ka ng P112. Paalaala ni Kaka Ali.. huwag walain ang claim stab na  idinidikit nila ito sa inyong boarding ticket.., 

Huwang kang mag-alaala kong hindi ka mapalagay na hindi na makapag pabeauty sa bawat oras dahil pwede kang mag-hand carry o magdala ng bag o  pwedeng mabitbit na hindi lalagpas ng pitong kilo. Ngunit bawal magdala ng mga explosives o pumuputok, o armas de fuego. Hindi rin pwede Magdala ng mga maaamoy na bagay.. pati kayo dapat wala kayong Amoy… siguraduhing nakapaligo kayo.. bago sumakay sa eroplano…(PLAY-LAUGHING)..

Kong may boarding pass o ticket na kayo, pwede na kayong pumasok sa departure area o hintayin ng pasahero.. paalaala mahal ang mga paninda sa loob.. halos doble ang presyo..fifteen minutes bago ang boarding o pagsakay ay dapat nakapasok  ka na.. dahil baka di ka makasakay dahil kailangan magbayad ka pa ng terminal fee..dito sa Cotabato airport ay 40 pesos.. sa Ninoy o Maynila airport ay P200. Ngunit sa abroad ang tungo mo ay pitong daan ang terminal fee. Ang mga bagahe mo ay kailangang ipasok sa Xray machine.. maghihiwalay kayo pansamantala ng inyong karga.. ikaw dadaan naman sa detector machine… sa Maynila pinahuhubad sa inyo ang sapatos at pinaalis sa inyong katawan ang anu mang bagay na may electronics tulad ng celpon, camera at iba pa.. kinakailangan idaan din sa X ray machine.

Pagdating ng inyong  eroplano.. huwag munang tumayo upang sumakay (huwag matakot na di ka makaupo..reservation ka .. may kuwento Leny)  hintayin ang announcement ng kumpanya, kong sasakay na, at tatawagin din nila kong sino ang dapat ng sumakay na numero na upuan,,, kaya tingnan ang inyong boarding ticket.. ang numero ay nakasulat sa malalaking letra.. sa baba ng seat usually nakasulat ng numero ng inyong upuan at kasunod ang isang letra na maaring malaking titik na A hanggang E.. huwag makipagunahan.. hindi ka mauubusan ng upuan.. dahil hindi naman sila magpapasakay ng sobra sa bilang ng upuan ng eroplano.. reminders again..   huwag umupo sa hindi ninyo numero.. paalaala huwag tayaan sa last two ang inyong number dahil hindi iyon hearing…(PLAY-LAUGHING)..haram o bawal ang sugal pare ko…

Pag nasa eroplano na, ilagay sa compartment na nasa taas ng inyong upuan.. kong hindi mo alam.. tawagin ang mga magaganda at mababangong kunduktura, (PLAY-LAUGHING).. Bakit? Ay mali pala…Hindi pala kunduktora sa eroplano ay stewardees, na handa kayong tulungan, sa ano mang pangangailangan ngunit hindi kasama ang iniisip mo pare na for adult only (PLAY-LAUGHING)...

Pag nasa himpapawid na ang eroplano ay magserve na ng pagkain ang mga  stewardees at tatanungin kayo ng inyong order.. ngunit sa Cotabato –Manila ay maaring wala ito ngunit sa biyaheng  ibang bansa ay bumabaha ang pagkain.. dito ay omorder kayo kapag kayo ay tinanong sa inyong gustong kainin na mayroon sila…huwag mag-alaala kahit wala kayong pera.. (PLAY-LAUGHING)..  libre na ang mga pagkain na iyon..kasama na sa binayaran ninyo.

Pagdating sa Maynila.. pakinggan ang announcement mula sa maraming sound system sa bawat sulok, ianounce nila  saan ninyo kukunin ang inyong bagahe.. marami ang claim area, na kong saan umiikot lamang ito, hintayin na matapat sa inyo ang inyong bag. Huwag ng puntahan sa unahan kong nakita ang bag.. dahil matatapat naman sa inyo. kong mabigat ang inyong bagahe.. pwede kayong kumuha ng kariton. Nasa malapit sa claim area.. kong may kasama kang Mrs pwede mong isakay dito…(PLAY-LAUGHING)..  . libre iyon walang bayad.. siguraduhin lamang na hindi ninyo dadalhin dahil pagbabawalan kayo ng mga security guard .. hanggang terminal lamang ng taxi.. ang sakayan ng taxi ay mainam na sa second floor o sa arrival departure.. mas mura doon.. kaysa na nasa arrival area na nasa ground floor.  Ang Kotse na nasa departure area. 30 pesos pag flag down o start pa lamang.. at sa Bellow car na nasa arrival terminal ay P70 ang simula… .

Pansamantala   hanggang dito na lang muna dahil hindi na eroplano ang topic dito.. kotse na…(PLAY-LAUGHING)..    bukas…mas lalo nating paiigtingingin ang mga ibabahagi  ni Kaka Alih.. Pagsakay naman sa taxi an gating pag-uusapan,   sa ating segment na  nakaka…. Sa ating programang buhay buhay sa DXUP FM.. ito ang inyong Kaka Alih. Sukran and Wassallam.